Chương trình huấn luyện Huynh trưởng - Giáo lý viên
Đào luyện nhân sự là một việc quan trọng và cần thiết của bất kỳ tổ chức, đoàn thể nào. Từ nhân sự mới cho đến các nhân sự cấp cao hơn, mỗi người với vai trò, khả năng, tính cách khác nhau.
Đoàn thiếu nhi muốn phát triển vững mạnh thì phải luôn có được nguồn nhân sự Giáo Lý Viên có kiến thức, kỹ năng, lòng yêu mến và sự nhiệt thành làm tông đồ cho Chúa với tinh thần hăng say phục vụ mọi người, đặc biệt là các em thiếu nhi.
Việc huấn luyện nhân sự đòi hỏi một lộ trình thực hiện rõ ràng, bao gồm các giai đoạn như sau:
- Giai đoạn Dự Trưởng (Tuyển chọn, huấn luyện Dự Trưởng, xét duyệt và tuyên hứa);
- Giai đoạn Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên (Đào tạo thăng tiến, thường huấn).
Để đạt được những điều trên, đòi hỏi sự kiên trì, bền tâm trong việc huấn luyện và tự huấn luyện của người Giáo Lý Viên, việc huấn luyện không chỉ dừng lại sau khi hoàn thành khoá huấn luyện Dự Trưởng, mà còn phải tiếp nối liên tục, không chỉ là trong chặng đường với khăn quàng đỏ sọc vàng trên vai nữa mà là cả thời gian sau này, vì “Một ngày là Huynh Trưởng, suốt đời ta là Huynh Trưởng”.
Phần 1: Tiêu chí tuyển lựa tham gia Huynh trưởng - Dự trưởng
- Độ tuổi tham gia với vai trò Dự Trưởng: Từ 18 tuổi trở lên.
- Sự trưởng thành Kitô giáo: Đã lãnh nhận các bí tích khai tâm Kitô giáo bao gồm Bí tích Rửa Tội, Bí tích Thêm Sức, Bí tích Thánh Thể.
- Riêng về việc tham gia với vai trò Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên: Ứng sinh phải có thêm 2 điều kiện sau:
- (1) Từ 20 tuổi trở lên;
- (2) Có chứng chỉ Giáo Lý Viên do Ban Giáo Lý Giáo phận cấp hoặc chứng chỉ Huynh Trưởng do Ban Mục vụ Thiếu nhi Giáo phận cấp sẽ được xét là Giáo Lý Viên.
- Nếu thiếu chứng chỉ sẽ được xét là Dự Trưởng và cần đăng ký học để bổ sung kiến thức.
- Có tinh thần hăng hái vui tươi, học hỏi, hoà đồng, và yêu mến đối với mọi người và các em thiếu nhi.
- Tôn trọng và thực hiện nghiêm chỉnh các nội quy của Đoàn thiếu nhi.
- Sẵn sàng thể hiện tinh thần vâng phục nơi Cha Xứ, Cha Tuyên uý, Ban quản trị đoàn cùng các anh chị Huynh Trưởng cấp trên.
1. Các chiều kích huấn luyện
Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên cần được huấn luyện một cách toàn diện về cả 4 chiều kích:
- Nhân bản,
- Thiêng liêng,
- Tri thức,
- Sứ vụ.
Các chiều kích này cần được chú trọng như nhau trong quá trình đào tạo, không thể bỏ qua, coi nhẹ hay chú trọng thái quá về một chiều kích nào. Nhờ việc huấn luyện toàn diện này mà Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên sẽ đạt đến sự hài hoà và thống nhất đời sống trên các bình diện: thiêng liêng, thế tục và tông đồ.
1.1. Chiều kích nhân bản
- Là nền tảng của công tác đào tạo Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên.
- Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên cần được huấn luyện để trưởng thành về mặt nhân bản ngay trong chính đời sống thường ngày qua việc: Hiểu rõ về các đức tính nhân bản theo tinh thần Kitô giáo; Tập luyện các đức tính đó trong đời sống hằng ngày.
- Chú trọng việc huấn luyện lương tâm để có được lương tâm ngay thẳng.
- Rèn luyện cho mình một óc phán đoán sáng suốt và quân bình trước các sự việc.
1.2. Chiều kích thiêng liêng
- Là linh hồn của công tác đào tạo Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên.
- Cần có một đời sống nội tâm sâu sắc qua việc kết hiệp mật thiết với Chúa Giêsu Thánh Thể, đặc biệt qua việc siêng năng tham dự Thánh lễ và rước lễ, đồng thời ngày một thăng tiến trong đời sống cầu nguyện.
- Nhà giáo dục đức tin không hài lòng hay dừng lại nơi lối sống đạo phô trương, hình thức; trái lại, phải luôn đi vào chiều sâu linh thánh trong từng hoạt động.
1.3. Chiều kích tri thức
- Là phương tiện của công tác đào tạo Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên.
- Cần có một kiến thức căn bản về các lĩnh vực sau: Kinh Thánh, Tín lý, Phụng vụ, Luân lý, Kinh nghiệm, Linh đạo Giáo Lý Viên, Lịch sử cứu độ, Lịch sử Hội Thánh Công Giáo, Các văn kiện của Hội Thánh, Đối thoại liên tôn.
- Việc trau dồi kiến thức căn bản có được nhờ tham gia đầy đủ các lớp huấn luyện Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên nơi giáo xứ và giáo phận, các sa mạc huấn luyện, các buổi thường huấn và các khoá học chuyên môn khác.
- Cần có tinh thần tự học cao và có khả năng tự học thông qua sách vở và các phương tiện khác.
- Cần ý thức việc trau dồi kiến thức là kéo dài suốt đời chứ không chỉ đóng khung trong giai đoạn Dự Trưởng.
1.4. Chiều kích sứ vụ
- Là đặc trưng của công tác đào tạo Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên
- Có những hiểu biết căn bản về: Tâm lý lứa tuổi, sư phạm giáo lý, linh hoạt viên, truyền thông, giao tế, văn hoá Việt Nam.
- Có những kỹ năng cần thiết để tổ chức một buổi gặp gỡ giáo lý, tổ chức các hoạt động khác theo phương pháp giáo dục siêu nhiên và tự nhiên.
- Rèn luyện các kỹ năng giao tiếp, kỹ năng lãnh đạo, kỹ năng lên chương trình và kỹ năng làm việc nhóm.
- Quan tâm đến các vấn đề hiện tại của xã hội và Hội Thánh.
- Giữ mối tương quan thân tình và đúng mực với bề trên, với các Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên khác, với các em thiếu nhi và với phụ huynh.
Phần 2: Huấn luyện Huynh trưởng - Giáo lý viên thường kỳ
1. Mục đích
- Tiếp tục quá trình rèn luyện lâu dài để có thể trở thành một Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên đích thực.
- Huấn luyện chuyên môn để trở thành Huynh trưởng ở những cấp cao hơn như Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên cấp quản trị, cấp điều hành Đoàn thiếu nhi.
- Huấn luyện thực hiện các công việc và hoạt động thực tế trong Xứ đoàn – Ngành – Ban – Lớp huấn luyện.
3. Tiến trình huấn luyện
- Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên các cấp thường xuyên tự trau dồi về các kiến thức Giáo lý, Kinh Thánh, Nhân Bản, Phong Trào và Chuyên Môn và thông qua các phương pháp giáo dục tự nhiên - siêu nhiên để hướng dẫn các em thiếu nhi hiểu biết, yêu mến và sống đạo một cách tốt hơn, trở thành một con người kiện toàn và người Kitô hữu nhiệt thành, sẵn sàng đem Tin Mừng của Chúa đến với mọi người xung quanh.
- Cha xứ, Cha Tuyên uý và Ban quản trị khuyến khích và tạo điều kiện cho Huynh Trưởng theo học các khoá đào tạo Giáo Lý Viên, huấn luyện Huynh Trưởng ở những cấp cao hơn, các khoá chuyên hiệu và kỹ năng chuyên môn cần thiết để các trưởng nâng cao trình độ, khả năng và gia tăng lòng yêu mến Chúa Giêsu và Thiếu nhi Thánh Thể, đồng thời qua đó cũng giao lưu và học hỏi với các cấp tổ chức khác trong hệ thống của Thiếu nhi Thánh Thể Việt Nam như Liên đoàn, Hiệp đoàn và các Xứ đoàn bạn.
3.1. Tiếp tục khoá đào tạo Giáo Lý Viên (Ban Giáo Lý TGP)
Phần 3: Phát triển đội ngũ lãnh đạo
- Huynh Trưởng - Giáo Lý Viên cần theo dõi, quan sát và học hỏi ở quý Cha, quý Tu sĩ, các Huynh Trưởng ở cấp quản trị và điều hành đoàn về tinh thần và lòng nhiệt thành, kỹ năng quản lý và lãnh đạo, các kỹ năng điều hành, sắp xếp công việc và quản lý nhân sự.
- Huynh trưởng cấp quản trị, điều hành đoàn thường xuyên bồi dưỡng các Huynh Trưởng cấp chi đoàn, chọn và đào tạo lớp kế thừa cho Xứ đoàn – Ngành/Khối – Ban và Lớp huấn luyện nhằm kế thừa những di sản của thế hệ trước và phát huy những điều tích cực, khắc phục những thiếu sót.

